وتار ‌
نوسنی وتار بە ناخمدا نایەت بەڵام خۆمڕاناگرم، ئەگەر نەنوسم نابێت
*حەسەن جەمال

لەم ڕۆژانەدا ڕۆحم بە هیچ شێوەیەك نوسین ناخوازێت.
بەڵام خۆمڕاناگرم
نەنوسم نابێت
سەیری ئەم وتانەی ئەردۆغان بكەن چی گوتوە:
وڵاتەكەمان لە ماوەی 16 ساڵی ڕابوردودا ئەو چاكسازیەی بەخۆوەی بینیوە، بە ئاڕاستەی دەوڵەمەندكردنی میدیای توركی، جۆراوجۆركردنی هەروەها بووەتە هۆكاری دیموكراسی زیاتر و گەیشتن بە پێكهاتەیەكی ئازادیخوزا. 
بەڕاستی وەك گاڵتە وایە
شتێك نییە بیروهۆش وەریبگرێت 
دەكرێت ئەم قسانە پشتگوێ بخرێت؟
بەهۆی ئەمانەوە دەتوانی بخەوی؟
لە ساڵانی ڕابوردودا لە هەر شوێنێكی جیهان ڕاپۆرتی جددی دیموكراسی بڵاوكرابێتەوە، لە هەموویاندا ڕەوشی توركیا لە ژێری ژێرەوەیە.
گۆڤاری The Economist ڕاپۆرتی دیموكراسییەكەی بەمشێوەیەیە:
توركیا لە ساڵی 2018 دا لەسەرەوەی ئەو وڵاتانەیە كە دیموكراسییەكەی بۆ دواوە گەڕاوەتەوە.
لە لیستەكەدا كە لە 110 وڵات پێكهاتووە توركیا لە ڕیزبەندی 100 دایە. 
لە 2013 دا نمرەی دیموكراسی لە توركیا 5,7 بوو و ئێستا بۆ 4,37 داكشاوە.
لە ڕاپۆرتەكەدا توركیا لەناو ڕیزی ئەو وڵاتانەدا نیشاندراوە كە دامەزراوە دیموكراسییەكانی بنكۆڵ كراوە و تیشك خراوەتە سەر ئەم خاڵانە:
نمرەی دیموكراسی توركیا لەم شەش ساڵەی پێشودا بەردەوام داكشاوە، چونكە سەرۆك كۆمار ئەردۆغان زۆربەی ئەو سنورداركردنانەی بۆ دەسەڵاتەكانی دانرابوون لایبرد.
كاتێك كە دێتە سەر باسی دیموكراسی ئەو وڵاتانەی هاونمرەی توركیان بەمشێوەیە باسی لێوە دەكات:
ئۆكرانیا، زامبیا، مالی، تانزانیا، مەدغەشقەر، هندۆراس، بولیڤیا...
كۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەنوسان CPJ لە ڕاپۆرتی 2018 دا باس لەوە دەكات توركیا لە ڕوی ئازادی ڕۆژنامەگەرییەوە یەكێكە لەو وڵاتانەی زۆرترین پێشێلكاری تێداكراوە. دەكرێت ڕاپۆرتی دیكە باسبكرێت بەڵام پێویست ناكات. 
دیارە كە توركیا لە ڕوی ڕەوشی دیموكراسی و ئازادی ڕادەربڕین چەند ناخ هەژێنە، ئەوەی زانیویەتی ئەوە دەزانێت.
ئێستا لە توركیایەكی وەهادا تەیب ئەردۆغان دێت، بە تایبەت لە 10 ی كانونی دووەم كە ڕۆژی كاری ڕۆژنامەنوسانە، دەتوانێت باس لە ‌پێكهاتەی دیموكراسی و ئازادیخوازی میدیای تورك‘ بكات. 
لە توركیایەك ڕۆژنامەنوسەكانی بێ دەنگ دەكرێن، دادگایی دەكرێن، دەخرێنە زیندانەوە، ژیانیان لە غەریبیدا مەحكوم دەبێت. دەتوانێت ئەوە بخاتەڕوو ‌پێكهاتەی دیموكراسی و ئازادیخوازی لە 16 ساڵی ڕابوردودا بەهێزبووە‘. 
بەڵێ، ئەگەر گاڵتە نەبێت چییە؟
دیسانەوە ئەو قسانەی ئەردۆغان:
ئەو سەرمایەدارییە بە چی بەهێزە.
كەسانێك هەن هەوڵدەدەن كەنار دەریا و دارستانەكان بكەن بە كۆنكریت.
دارستان و مارستان، هەرچییەك هەیە لەوێ دەیبڕن و فڕیی دەدەن، ئەوە كارەكەیە و دەیانەوێت تەلارسازی ستونی بكەن و دەرفەت بقۆزنەوە و قازانج بەدەستبهێنن. 
سروشت چی بەسەردێت چی بەسەرنایەت باكیان پێنییە.
نمونەشمان دەداتێ:
شاری مانهاتتان بەو شێوەیەیە!
وێرانبێت ئەو مانهاتتانەی تۆ.
بە وەزیری ژینگە و نەخشەسازی شارم دەڵێم، خاتری كەس ناگری، پێویستی بە ڕوخان هەبێت دەیڕوخێنین. 


277 جار خوێندراوه‌ته‌وه‌
11/01/2019